Ten poradnik porównuje układy. Wysokości blatów, szerokości stref i przejścia opisujemy osobno w poradniku o ergonomii kuchni, a sposoby na mały metraż w poradniku o małej kuchni.
Porównanie układów kuchni
| Układ | Kiedy pasuje | Zalety | Na co uważać |
|---|---|---|---|
| Jeden ciąg | Wąska kuchnia, aneks w kawalerce lub małym mieszkaniu | Najprostszy i zwykle najtańszy, zostawia miejsce na stół | Mało blatu i szafek; sprzęty stoją w jednej linii, więc dużo chodzenia |
| Dwa rzędy | Pomieszczenie długie i wąskie, z wejściem na krótszej ścianie | Dużo blatu i szafek przy krótkich odległościach | Potrzebne wolne przejście między rzędami |
| Litera L | Małe i średnie kuchnie, aneksy w otwartej przestrzeni | Uniwersalny, łatwo zmieścić trójkąt roboczy, zostaje miejsce na stół | Szafka narożna wymaga dobrego wyposażenia |
| Litera U | Średnie i duże kuchnie, osoby, które dużo gotują | Najwięcej blatu i szafek, wszystko w zasięgu | Dwa narożniki; potrzebna szerokość między ramionami |
| Wyspa | Duże kuchnie otwarte na salon lub jadalnię | Dodatkowy blat, miejsce do siedzenia, gotowanie twarzą do gości | Wymaga przejść dookoła; zlew lub płyta na wyspie to doprowadzenie instalacji |
| Półwysep | Gdy wyspa się nie mieści, a chcesz oddzielić kuchnię od salonu | Dodatkowy blat i barek przy mniejszej powierzchni | Jedno przejście mniej niż przy wyspie |
Odległości, które warto znać
Trójkąt roboczy łączy lodówkę, zlew i płytę. Orientacyjne odległości między nimi:
- lodówka i zlew: 120-210 cm,
- zlew i płyta: 120-210 cm,
- płyta i lodówka: 120-270 cm,
- suma wszystkich boków: nie więcej niż ok. 7 m.
Między blatami ustawionymi naprzeciw siebie zostaw co najmniej 90 cm przejścia. W układzie U i tam, gdzie gotują dwie osoby, najlepiej 120 cm. Ciągły odcinek blatu do przygotowywania potraw powinien mieć co najmniej 90 cm, a wygodnie 120 cm.
Te liczby to punkt wyjścia, a nie obowiązek dla każdego wnętrza. W kuchni, w której gotuje jedna osoba, krótsze odległości mogą być wygodniejsze; w rodzinie, w której gotują dwie, ważniejsze bywa szersze przejście.
Który układ do jakiego metrażu
| Powierzchnia kuchni | Układy do rozważenia |
|---|---|
| do 8 m² | jeden ciąg albo litera L |
| 8-12 m² | litera L albo U |
| 12-16 m² | litera L, U, a przy kuchni otwartej na salon także półwysep lub mała wyspa |
| powyżej 16 m² | litera U albo wyspa (najwygodniej od ok. 20 m²) |
Metraż to tylko wskazówka. Jeden ciąg potrzebuje ok. 350 cm długości, żeby zmieścić lodówkę, zlew, płytę i blat roboczy. Dwa rzędy wymagają 100-120 cm między nimi. Wyspa wygodnie mieści się zwykle w kuchniach powyżej 20 m², zwłaszcza otwartych na salon. W długim, wąskim pomieszczeniu dwa rzędy dadzą więcej niż L, a w kwadratowym L lub U więcej niż jeden ciąg.
Instalacje, okno i drzwi
Zanim wybierzesz układ, zaznacz na szkicu piony wodno-kanalizacyjne, wentylację, okno z parapetem, grzejnik i drzwi. Przeniesienie zlewu daleko od pionu albo płyty na wyspę wymaga doprowadzenia instalacji, więc często to one wyznaczają, gdzie co stanie. W bloku o tych ograniczeniach piszemy w poradniku o kuchni w bloku.
Pod oknem zwykle dobrze sprawdza się zlew albo blat roboczy. Drzwi nie powinny przecinać trójkąta roboczego ani uderzać w otwartą zmywarkę.
Styl życia a układ
Jeśli gotujesz codziennie i dużo, wybierz układ z największą ilością blatu: U albo L z wyspą. Jeśli gotujesz rzadko, a kuchnia jest częścią salonu, wystarczy jeden ciąg z wysoką zabudową i dobrze zaplanowanym miejscem do siedzenia. Rodzinom z dziećmi i osobom, które przyjmują gości, często odpowiada wyspa albo półwysep: gotujesz twarzą do pokoju. Jak dopasować taką kuchnię do salonu, opisujemy w poradniku kuchnia otwarta na salon.
Przykłady z naszych realizacji
- Jeden ciąg: szara kuchnia z dębowym blatem na Bielanach i kuchnia z frontami w jodełkę w Łomiankach.
- Litera L: biała kuchnia z frezowanymi frontami na Targówku, z oknem na końcu ciągu.
- Litera U z półwyspem: kaszmirowa kuchnia w Wilanowie, z długim półwyspem od strony salonu.
- Wyspa: biała kuchnia z wyspą w Konstancinie-Jeziornie, z wyspą 3,2 m i zabudową wysoką na ścianie.
- Litera L z półwyspem: biała kuchnia z półwyspem w Józefowie, w której półwysep służy do pracy i jedzenia.
Jak zaczynamy projekt układu
Na podstawie szkicu i zdjęć proponujemy układ, a na bezpłatnym pomiarze sprawdzamy ściany, piony i gniazdka. Jeśli dwa układy są możliwe, wyceniamy oba, żeby różnica w cenie i wygodzie była widoczna przed decyzją. Ile kosztuje kuchnia w zależności od zakresu, wyjaśniamy w poradniku ile kosztuje kuchnia na wymiar.

